بایگانی مطالب ‘روزنوشت’

به عقلا فرصت دهیم (بی‌عقلی دردسرساز!)

روزنامه ایران / شنبه ۴ آبان ۹۲

 در دو سه روز گذشته، یک خبر تمام فضای سایتها و شبکه‌های اجتماعی را اشغال و کام بسیاری از مردم را تلخ کرد. ماجرا به درگیری فیزیکی ایجاد شده میان دختران میرحسین موسوی و دو تن از مأموران زن محافظ خانه والدین آنان مربوط می‌شود.
نخستین خبر رسمی در داخل کشور را سایت «قانون آنلاین» نوشت که مطابق آن، به نقل از دختر میرحسین موسوی اعلام شد در روز عید غدیر به آنان اجازه داد شد برای دیدار با پدر و مادر خود به منزل آنان رفته و با هم چند ساعتی را بگذرانند. اما در آنجا و در پایان دیدار، با برخورد بدی از طرف نیروهای امنیتی مواجه شده‌اند. سایت «قانون» بدون آن که این خبر را تأیید یا تکذیب کند، از سکوت رسانه‌های رسمی و مقامات کشوری در قبال این موضوع گلایه و تاکید کرد که این سکوت با توجه به شرایط کشور و مذاکراتی که در پیش است، قطعاً مورد سوءاستفاده دشمنان قرار خواهد گرفت. سایت مذکور با اشاره به گسترش رسانه‌های مجازی و شبکه‌های اجتماعی و ضریب نفوذ آن در میان مخاطبان، از رسانه‌ها و مقامات رسمی کشور خواست در قبال این موضوع واکنش نشان دهند.
به دنبال انتشار این خبر، خبرگزاری فارس هم وارد ماجرا شد و بدون ذکر نام «یک منبع آگاه»، به نقل از او اعلام کرد: در هنگام دیدار صبح پنجشنبه، دختران موسوی و رهنورد با انجام رفتار و حرکات غیرعادی با مأموران زن حاضر در محل درگیر و به سوی آن‌ها حمله ور شدند. این منبع آگاه افزود: نکته مهم در این میان این است که ظاهراً فرزندان موسوی از اینکه مدتی است فقط تحرکات خانواده کروبی در سرخط خبرها قرار دارد، به‌شدت عصبی هستند و به همین منظور تلاش کرده‌اند با حاشیه‌سازی و ایجاد درگیری توجهات را به سمت خود جلب کنند.
طبعاً اظهارات آن «منبع آگاه» و این‌گونه انگیزه تراشی بی‌وجه برای شروع درگیری، کمتر کسی را قانع می‌کند و حتی توجیه‌کننده شروع درگیری فیزیکی هم نیست. در این میان، در گفتگوی یکی از دختران موسوی با یک سایت منتسب به میرحسین موسوی، نکاتی وجود دارد که تا اندازه‌­ای گویا است. مطابق اظهارات ایشان، به مناسبت روز عید غدیر اجازه داده شد که دختران موسوی در خانه پدری برای دو ساعت و نیم با پدر و مادرشان باشند ولی هنگام خارج شدن از منزل، دو نگهبان زن از آنان خواستند که باید بازدید بدنی بشوند و از آنان خواستند که همه لباسهای خودشان را حتی … در بیاورند. اعتراض دختران موسوی به این خواسته خارج از عرف، منجر به بروز درگیری فیزیکی و حتی نواختن سیلی بر صورت آنان شد. البته به گفته دختر موسوی، آقای فروغی که از مسئولان ذیربط است، از این بابت عذرخواهی کرد و گفت که آن نگهبانان زن، اجازه و حق بازرسی بدنی را نداشته‌اند.
بعد از انتخابات ریاست جمهوری و رأی آوردن یک دولت اعتدالی در کشور، انتظار می‌رفت که در سیاست‌های گذشته، بتدریج و در شرایط مساعد تجدیدنظرهایی صورت گیرد و فضای کشور آرام شود. از جمله انتظار می‌رفت که بتدریج راههای قانونی برای رفع حصر فراهم شود و دلهای جدا شده از هم دوباره به هم نزدیک شوند. طبعاً انتظار نبود که در روز عید غدیر چنین حادثه تلخی رخ دهد ولی متاسفانه این رخداد با بی­‌تدبیری برخی ماموران ایجاد شد و جامعه را دچار نگرانی کرد. در این شرایط باید از میدان پیدا کردن جریانهای افراطی از دو طرف، جلوگیری کرد و به عقلا فرصت داد که از پیامدهای منفی آن بکاهند. رخدادهای اینچنینی می‌تواند معضلی تازه بیافریند اما در صورت برخورد عقلانی، استعداد آن را دارد که از برخی امور تلخ گذشته هم گره گشایی کند. امید که چنین شود.

تذکر: قسمتهای قرمز رنگ در روزنامه ایران منتشر نشدند.

Share and Enjoy

اگر «غدیر» تداوم داشت

روزنامه ایران / چهارشنبه اول آبان ۹۲

هیچ کس را ندیدم که در برابر عظمت روح، دریای علم، همت کار و تلاش، عزم جهاد، زیبایی عبادت و در یک کلام بزرگی شخصیت امام علی(ع)، کلاه خضوع از سر بر ندارد و سر تعظیم فرود نیاورد. بر این ادعا همه کسانی گواهی می‌دهند که شیعه او نیستند اما تسلیم بزرگی و بزرگواری او شده‌اند و سال‌های زیادی از عمر خویش را به نگارش کتاب‌هایی در وصف آن حضرت اختصاص داده‌اند. گواه این ادعا، همه کسانی هستند که در توصیف شخصیت ایشان، فرو مانده‌ و تا خدایش بالا برده‌اند و آنانی هم که او را خدا نخواندند، در بشر خواندنش تردید دارند.
فردا عید غدیر است و بار دیگر افسوس تاریخ از تحقق نیافتن امامت امام علی(ع) مرور می‌شود. در سال‌های قبل از انقلاب در پای سخن مرحوم فخرالدین حجازی، این سخن را شنیدم که اگر امروز در فلسطین، شکم زنی دریده می‌شود و اگر در آفریقا، کودکان از قحطی و فقر می‌میرند و اگر در هر کجای جهان ظلمی واقع می‌شود، به این دلیل است که «حق علی» را خوردند. این همان افسوسی است که در هر عید غدیر، بر جان شیعیان می‌نشیند. عید غدیر، آرزوی عدالتخواهی و انسان‌دوستی آدمیان را تجدید می‌کند اما حسرت محروم شدن جامعه بشری از وجود چنان انسانی را هم تازگی می‌بخشد.
در سال‌های قبل از انقلاب، یکی از بزرگ‌ترین محرکین دین‌خواهی نسل جوان را آثار نویسندگانی تشکیل می‌داد که درباره شخصیت عدالت‌محور امام علی(ع) نگاشته شده بودند.
در آن سال‌ها نوع نگاه نویسندگان به زندگی و تعالیم آن بزرگوار، بیشتر ناظر بر وجه عدالتخواهی و انسانی و ارزش‌های اجتماعی ایشان بود و به همین دلیل، نه تنها برای شیعیان بلکه برای همه انسان‌ها، جذابیت داشت. «جرج جرداق» مسیحی هم کتاب خود درباره امیرالمومنین را «صوت العداله الانسانیه» یعنی فریاد عدالت انسانی نامیده بود. در آن سال‌ها کافی بود یک نمونه از اصرار امام علی بر اجرای عدالت را بشنویم و شیعه آن حضرت و شیفته همه کسانی شویم که بر آن ارزش‌ها، تأکید داشتند.
اکنون البته نمی‌توان صرفاً از بعد نظری بر وجه عدالتخواهی امام علی تأکید کرد و انتظار همان حد تأثیر را داشت زیرا بعد از سال‌ها از پیروزی انقلاب و تشکیل حکومتی به نام آن حضرت، همگان انتظار دارند که آن ارزش‌ها پیاده شوند و ما هم نشانی از سیره شخصی و سلوک حکومتی امام خودمان داشته باشیم. امروز جامعه از مسئولان انتظار دارد که خود را در برابر قانون با مردم عادی یکسان بدانند، در استفاده از بیت‌المال مانند امام علی از خود حساسیت به خرج بدهند، مانند مردم عادی زندگی کنند و به طبقه جدیدی از صاحبان قدرت و ثروت تبدیل نشوند، مردم را برادران خود بدانند خواه برادر در دین و خواه برادر در خلق، خود را مصون از اشتباه و بی‌نیاز از نصیحت مردم ندانند.
اگر این گونه شود، ما می‌توانیم ادعای شیعه بودن کنیم و زینتی برای امام علی باشیم و به داشتن چنان امامی ببالیم والا به قول مرحوم شریعتی، بر مظلومیت و بر رنج‌های آن امام افزوده‌ایم. واقعاً چه رنجی و مظلومیتی برای امام علی، بالاتر از این که ما خود را شیعه و مرید آن امام بدانیم اما در سلوک فردی و اجتماعی ما ردی از آن اسوه عدالت و الگوی مردم‌دوستی وجود نداشته باشد؟

Share and Enjoy

چند نکته درباره خاطرات آیت‌الله هاشمی رفسنجانی

روزنامه ایران / سه‌شنبه ۳۰ مهر ۹۲

 خاطرات، یکی از منابع مهم تاریخ و تاریخ‌نگاری است و چون تحت تأثیر شخصیت و مواضع و منافع افراد نگاشته و ثبت می‌شوند، موافقان و مخالفانی هم دارند و می‌توانند موضوع مناقشه و کشاکش هم باشند. طبعاً خاطره‌نویسی اگر در همان زمان وقوع رخدادها صورت گیرد، از اعتبار بیشتری برخوردار است اما اگر بعدها و با تکیه بر محفوظات ذهنی افراد باشد، دقت آن کم می‌شود. خاطرات آیت‌الله هاشمی رفسنجانی درباره رخدادهای سال‌های بعد از انقلاب، یکی از مآخذ مهم تاریخ معاصر ماست که به دلیل نگارش روزانه، می‌تواند معتبر باشد. از آنجا که انتشار این خاطرات در موضوعی خاص، منجر به برانگیختن موافقان و مخالفانی شده است، ذکر چند نکته در این باره را ضروری دیدم.
اول- از هنرهای آقای هاشمی است که علیرغم همه مشکلات و مشغله‌هایی که دارد، خاطرات روزانه خود را به صورت مختصر می‌نگارد و برخی از مستندات آن را نیز گرد می‌آورد.
دوم- خاطرات آیت‌الله هاشمی رفسنجانی، یک مأخذ تاریخی مهم برای بررسی و تحلیل حوادث ایران معاصر است و خواه مخالف ایشان باشیم یا موافق، گریزی نداریم جز آن که این خاطرات را جدی بگیریم.
سوم- کم نیستند کسانی که بر اساس منافع روز، تاریخ خود را بازسازی و به دلخواه منتشر می‌کنند. هاشمی با انتشار زودهنگام این خاطرات، فرصت «رفو» کردن تاریخ خود را از خود گرفته است.
چهارم- روند انتشار خاطرات آیت‌الله هاشمی رفسنجانی می‌تواند بر اعتبار آن بیفزاید. ظاهراً عین دستنویس‌های ایشان، «اسکن» می‌شود تا از هرگونه دخل و تصرف احتمالی مصون بماند. اصل دفترهای خاطرات هم در جای امنی نگه داشته می‌شود. ممکن است در هنگام انتشار، برخی از خاطرات به مقتضای مسائل روز، حذف شوند ولی هیچ نکته تازه‌ای به این خاطرات افزوده نمی‌شود. مستندات خاطرات به کتاب افزوده می‌شود و سرانجام نهادهایی مانند مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی و بزرگانی دیگر مانند رهبری انقلاب آن خاطرات را قبل از انتشار، می‌بینند و نظرات خود را اعلام می‌دارند. همه این موارد مایه اعتباریابی بیشتر خاطرات ایشان می‌شوند.
پنجم- به دلیل جایگاه امام خمینی به عنوان مؤسس نظری و عملی نظام اسلامی در ایران، هر چه به ایشان مربوط است، دارای حساسیت هم می‌شود و موافقان و مخالفانی را برمی‌انگیزد. خاطرات آقای هاشمی از امام خمینی(ره) هم از این امر مستثنی نیست. در عین حال اتهام زدن به ایشان درباره مطالبی که به امام(ره) نسبت داده‌اند و جعلی دانستن آن، از اعتبار خاطرات ایشان نمی‌کاهد. خاطرات آقای هاشمی در همان روزها نوشته شده و وثاقت ایشان در نقل اقوال هم مورد قبول غالب بزرگان بوده است. می‌توان مواضع سیاسی روز ایشان را نپسندید اما بی‌اعتبار قلمداد کردن خاطرات ایشان، ادله و مدارک معتبر می‌خواهد و با عقده‌گشایی سیاسی نمی‌توان به این هدف دست یافت.
ششم- مدعی نیستیم که تاریخ معاصر همان است که آیت‌الله هاشمی در خاطرات خود نگاشته‌اند اما بر این باوریم که خاطرات ایشان، قطعاً به دلیل نخستین بودن، مطرح‌ترین اوراق تاریخ کشورمان را در سال‌های اخیر تشکیل می‌دهد. خوب است دیگران هم مانند ایشان شجاعت به خرج دهند و خاطرات پس از انقلاب خود را منتشر کنند و منتظر نمانند که با توجه به مصلحت روزگار، آن را بازسازی و در راستای مواضع سیاسی روز منتشر سازند.

تذکر: قسمتهای به رنگ قرمز در روزنامه ایران منتشر نشدند.

Share and Enjoy

تأملی در مسأله انحلال احزاب قانونی

روزنامه ایران / دوشنبه ۲۹ مهر ۹۲

 یکی از پیامدهای حوادث سال ۸۸، انحلال چند حزب سیاسی قانونی از جمله حزب مشارکت و سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی بود. یکی از موضوعات مهمی هم که این روزها در سطح محافل سیاسی و رسانه‌ای دوباره مطرح شده، همین ماجراست. مسئولان حزب مشارکت و مجاهدین انقلاب اسلامی، خودشان را قانونی می‌دانند و انحلال اعلام شده را قبول ندارند و مسئولان قضایی هم بر درستی تصمیم خود اصرار می‌ورزند.
واقعیت این است که قانون اساسی جمهوری اسلامی، مسأله تحزب و فعالیت احزاب سیاسی را به رسمیت شناخته است و قانون عادی هم برای فعالیت احزاب در همان اوایل انقلاب به تصویب رسید. مطابق این قانون، احزاب هم از حقوقی برخوردارند و هم مسئولیت‌هایی دارند که رعایت قوانین و فعالیت در چارچوب قانون، مهمترین این مسئولیت‌هاست. مطابق همان قانون، اگر احزاب سیاسی در حوزه‌هایی مشخص، خلاف قانون عمل کنند، کمیسیون ماده ۱۰ احزاب می‌تواند در ابتدا «تذکر کتبی» و بعداً «اخطار» بدهد و در مرحله بعد اقدام به «توقیف پروانه» کرده و حتی «تقاضای انحلال از دادگاه» نماید.
البته احزاب سیاسی هم می‌توانند از تصمیمات این کمیسیون شکایت کنند اما مطابق ماده ۱۳ قانون احزاب، مرجع رسیدگی به شکایات گروه‌ها از کمیسیون موضوع ماده ۱۰ محاکم دادگستری با رعایت اصل ۱۶۸ قانون اساسی است که رأی صادره هم قطعی است.
اخیرا حسینعلی امیری، قائم‌مقام و سخنگوی وزارت کشور درباره احزاب منحل شده در دولت نهم و دهم گفت: انحلال احزاب از دو مسیر مرجع اداری یا مرجع قضایی انجام می‌شود. اگر حزبی از طریق مراجع اداری منحل شود، اعضای آن حزب می‌توانند در صورت اعتراض به دیوان عدالت اداری شکایت کنند. اگر حزبی از طریق مرجع قضایی منحل شود، باید از پروسه دادرسی دادگاه‌های دادگستری کار خود را دنبال کند و ممکن است کار تا دیوان عالی کشور نیز پیش برود.
نکته مورد نظر در این حاشیه نویسی، لزوم رعایت قانون در انحلال احزاب سیاسی است که مقدم بر مواردی است که سخنگوی وزارت کشور مطرح کرده است. در واقع ایشان مفروض گرفته است که انحلال دو حزب مشارکت و مجاهدین انقلاب اسلامی، قانونی بوده و اکنون درباره چگونگی اعتراض مسئولان دو حزب مذکور، راهکارهای قانونی را ارائه می‌کند در حالی که مسئولان این دو تشکیلات بر این باورند که روند رسیدگی به تخلفات این دو تشکل، به صورت قانونی طی نشده و از جمله، احزاب مذکور در دادگاه تشکیل شده برای انحلال، حضور نداشتند و رأی دادگاه بدون حضور نمایندگان آنان صادر شده است. آنان حتی دادگاه‌های رسیدگی‌کننده به جرایم فعالان این دو تشکل را هم قانونی نمی‌دانند زیرا معتقدند اقدامات و فعالیت‌های آنان را حداکثر می‌توان اتهام سیاسی تلقی کرد که در دادگاه جرایم سیاسی باید به آن‌ها رسیدگی شود. طبعا اگر انحلال احزاب مذکور به خاطر عملکرد فعالان زندانی آنها باشد و دادگاه فعالان این افراد هم مطابق اصل ۱۶۸ قانون اساسی تشکیل نشده باشد، آنان به صورت طبیعی نمی­‌توانند رای دادگاه علیه حزب خودشان را بپذیرند.
مختصر آن که کمیسیون ماده ۱۰ احزاب می‌تواند تقاضای انحلال احزاب خاصی را از دادگاه بکند اما روند رسیدگی به این تقاضا حتماً باید مطابق اصل ۱۶۸ قانون اساسی باشد یعنی به اتهامات آنان باید در محاکم دادگستری و به صورت علنی و با حضور هیأت منصفه و نیز نمایندگان و وکلای احزاب سیاسی رسیدگی و حکم مقتضی صادر شود. چگونه است که به شکایت احزاب سیاسی از کمیسیون ماده ۱۰ احزاب، باید مطابق اصل ۱۶۸ قانون اساسی رسیدگی شود اما همین الزام در مورد شکایت کمیسیون مذکور از احزاب، اجرایی نمی­‌شود؟  

تذکر: قسمت‌های رنگی در روزنامه ایران منتشر نشده‌اند.

Share and Enjoy

آیا ایـن «حماسه سیاسـی» نیست؟

روزنامه ایران / یکشنبه ۲۸ مهر ۹۲

 وقتی سال ۹۲ به عنوان سال «حماسه سیاسی و حماسه اقتصادی» نامیده شد، اذهان عمومی به این سمت تمایل پیدا کرد که صرفاً انتخابات پرشور ریاست جمهوری را مصداق حماسه سیاسی بداند و کار حماسه‌سازی سیاسی را با شرکت گسترده مردم در انتخابات، پایان یافته تلقی کند. اما اکنون پس از مشاهده دستاوردهای سفر دکتر روحانی به نیویورک، باید اذعان کرد که تحرک دیپلماسی جمهوری اسلامی در سطح بین‌المللی و تغییر فضای سیاسی درباره ایران، حماسه سیاسی دیگری در تداوم همان حماسه‌ای است که مردم در ۲۴ خرداد خلق کردند.
چگونه حماسه سیاسی نباشد در حالی که ما در سطح جهانی به سوی انزوای کامل پیش می‌رفتیم اما اکنون با تحرک سیاسی و دیپلماتیک مسئولان، بسیاری از موانع از سر راه همکاری ما با دیگر کشورها برداشته شده یا دست‌کم مسیر این همکاری‌ها، هموارتر شده است؟
چگونه آن را حماسه سیاسی ندانیم در حالی که تنها با تغییر زبان و نحوه تعامل خود با دیگر کشورهای جهان، از حجم دشمنی آنان علیه ملت ایران کاستیم و بروز دشمنی‌های تازه از سوی بسیاری از دولت‌ها را ناممکن ساختیم؟
چرا حماسه سیاسی نباشد در حالی که بدون کوتاه آمدن از مواضع کلیدی و هویتی نظام اسلامی، توانستیم دشمنان قسم خورده خود را وادار کنیم تا حق جمهوری اسلامی در غنی‌سازی و استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای را به رسمیت بشناسند.
حتماً حماسه سیاسی است چون دولت‌هایی که تا تحمیل جنگی تازه علیه جمهوری اسلامی پیش رفته بودند و صرفاً در تعیین زمان اقدام نظامی خود علیه جمهوری اسلامی با هم اختلاف داشتند، اینک مجبور به انتخاب روش‌هایی متفاوت شده‌اند و حتی باب دوستی با جمهوری اسلامی را گشوده‌اند.

ما با برگزاری انتخاباتی آزاد و حماسی و سپس انتخاب این تاکتیک دیپلماتیک، افکار عمومی کشورهای غربی و از جمله مردم امریکا را به سوی خود جلب کردیم و اکثریت آنان اکنون راضی به هیچ اقدام خشن و نظامی علیه ملت ایران نیستند و این وجهی از حماسه سیاسی است.

اسرائیل به عنوان رژیمی جعلی در منطقه که طی ۸ سال گذشته از سیاست خارجی دولت‌های نهم و دهم بیشترین بهره را برده است، اکنون در انزوای کامل قرار گرفته و از ایجاد اتحادی تازه علیه جمهوری اسلامی عاجز شده است. آیا این حماسه سیاسی نیست؟
منافقین که در تعارض با جمهوری اسلامی، به بازوی اطلاعاتی و امنیتی امریکا و اسرائیل مبدل شده و با تشدید تعارضات میان ایران و کشورهای غربی، امید بازگشت و حاکم شدن بر ایران را در خود زنده نگه می‌داشتند، اکنون دچار بن‌بست استراتژیک شده‌اند و احتمال این که دوباره در فهرست گروه‌های تروریست قرار بگیرند، اصلاً کم نیست. آیا این هم به عنوان بخشی از نتایج تحرک سیاسی جدید ما، نشانی از حرکت حماسی ملت ما ندارد؟
اختلافات داخلی و جناحی و حزبی را باید کنار گذاشت. عرصه سیاست خارجی و هدف تامین منافع ملی، ابزار بازی‌های خطی نیستند و نباید برای تسویه حساب‌های داخلی، بر سر آن اختلاف کرد. کسانی که در طول مذاکرات صورت گرفته در دولت‌های نهم و دهم، حتی یک گزارش جامع از روند مذاکرات به مردم ارائه نکردند و در واقع چیزی برای ارائه نداشتند، حق ندارند اکنون طلبکارانه از ضرورت علنی کردن همه مفاد مذاکرات و محتوای پیشنهادهای هیأت دیپلماتیک جمهوری اسلامی سخن بگویند. این نکته روشن است که آشکار نکردن برخی از نکات مذاکرات، یک اقدام فنی دوجانبه برای حصول مقصود است و نباید به این بهانه، حس بی‌اعتمادی به تیم مذاکره کننده را دامن زد. مگر رهبری نفرمودند که ما به مسئولان خودمان اعتماد داریم؟ آیا شما به این سخن رهبری اعتقاد ندارید؟

Share and Enjoy

در سوگ یک مبارز قدیمی

روزنامه ایران / شنبه ۲۷ مهر ۹۲

 مهندس رجبعلی طاهری، یکی از مبارزان قدیمی و سرشناس کشور درگذشت و پیکرش دیروز در شیراز تشییع و به خاک سپرده شد. در سراسر کشور و در شهرهای مختلف، با چهره‌هایی مواجه هستیم که از جهات گوناگون نه تنها بر یک نسل بلکه بر نسل‌های گوناگون و حتی تاریخ آن دیار، اثر گذاشته‌اند و بدون تردید مهندس رجبعلی طاهری یکی از این نامداران موثر بر چندین نسل از مبارزان کشور ما به حساب می‌آید.
با مهندس طاهری از همان اولین روزهای پیروزی انقلاب از زبان برخی از دوستان که افتخار شاگردی و همکاری با آن مرحوم را داشتند، آشنا شدم و از نظرات و مواضع ایشان در جریان فعالیت‌هایش به عنوان نماینده اولین دوره مجلس هم بی‌اطلاع نبودم اما برخورد رودررو با ایشان در جریان انتخابات ریاست جمهوری سال ۷۲ میسر شد. در آن روزها کار گفت‌وگو با نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری را در یکی از روزنامه‌ها برعهده داشتم و به همین دلیل، در سه جلسه جداگانه و صمیمی، گفت‌وگوی مفصلی با ایشان انجام دادم که در همان ایام منتشر شد. البته شخصا بر این باور بودم که ایشان نباید نامزد انتخابات ریاست جمهوری می­‌شد زیرا مسئولیت مدیریت کلان کشور، به توانی بیش از آنچه در آن بزرگوار مشاهده می­‌شد، نیاز داشت. در عین حال دیدن مبارزان قدیمی و سادگی و ساده‌زیستی و مردمی بودن آنان، برای من فرصت بسیار مغتنمی بود و قطعاً مرحوم طاهری از این گونه افراد بود.
نسل مرحوم طاهری و خود ایشان در سن و سال پایین، سیاسی شدند. ایشان در نوجوانی با مسائل مربوط به فعالیت‌های قوام‌السلطنه و بعدها نهضت ملی شدن نفت مواجه شد و به صف مبارزان پیوست. وی در کشاکش مبارزات مارکسیست‌ها، ملیون، مذهبی‌ها، لائیک‌ها و ده‌ها حزب و گروه سیاسی، به انتخاب اسلام مبارز و انقلابی روی آورد و با علمای انقلابی تا دانشگاهیان مبارز و مذهبی مأنوس بود. در هنگام تحصیل در تهران، همراهی‌اش با آیت‌الله طالقانی و مرحوم بازرگان، او را آبدیده کرد بدون آن که محصور در یک تشکیلات خاص شود. با آغاز نهضت امام خمینی، به صف مبارزان حامی ایشان پیوست. از مجاهدین خلق اولیه دفاع کرد و در عین حال در مقابل بروز انحراف در درون این جریان هم ایستاد. جلسات مذهبی او محل آمد و شد صدها دانشجوی مسلمانی بود که از شهرهای مختلف به شیراز رفته بودند و تاثیر معلمی و اخلاق انسانی ایشان را در شاگردان ایشان، هنوز هم می‌شود دید. او بارها و بارها به خاطر سخنرانی‌ها و تکثیر اعلامیه و برگزاری تظاهرات و تشکیل گروه‌های سیاسی مبارز، دستگیر و در مجموع حدود ۴/۵ سال از عمر خود را در زندان‌های شاه گذراند.
بعد از انقلاب هم از انجام هیچ کاری برای دفاع از انقلاب و نظام کوتاهی نکرد. فرمانده سپاه شد، نمایندگی مردم در مجلس اول شورای اسلامی را پذیرفت، کلاس‌های دینی خود را تداوم بخشید، نشریه انتظار را منتشر کرد، نامزد ریاست جمهوری شد و خلاصه آماده انجام هر کاری بود که به گمان او برای انقلاب و مردم مفید بودند. مهندس طاهری از استقلال شخصیتی و رأی و مواضع برخوردار بود و بدون آن که خود را در چارچوب تنگ تشکیلاتی خاص محصور کند، به فعالیت برای تثبیت و حفظ نظام می‌پرداخت. درست است که در انتخابات سال ۷۶ از خاتمی دفاع کرد اما اصلاح‌طلب نبود همان گونه که دفاع وی از احمدی‌نژاد در سال ۸۴ هم به معنای محصور شدن وی در حلقه اصولگرایان رایج نبوده است و دلیل آن هم شجاعت وی در بریدن از احمدی‌نژاد در سال ۸۸ و دفاع وی از رقیب احمدی‌نژاد بود. از نمونه‌های دیگر استقلال رأی او باید به مخالفت با تندروی برخی از افراد در جریان رخدادهای سال ۸۸ شیراز اشاره کرد که وی را از دیگران متمایز می‌ساخت.
روحش شاد و اجر تلاش‌های خالصانه‌اش با خداوندی که اجر محسنین و مجاهدین را ضایع نمی‌کند.

تذکر: قسمت قرمز متن در روزنامه ایران منتشر نشد.

Share and Enjoy

«جوانان» را فدای «ورزش» نکنیم

روزنامه ایران / پنجشنبه ۲۵ مهر ۹۲

آن روزهایی که بحث تشکیل وزارت ورزش و جوانان مطرح بود، برخی این نگرانی را داشتند که با تشکیل این وزارتخانه، عملاً بخش «ورزش» آن فربه‌تر شده و مسأله «جوانان» بتدریج به فراموشی سپرده خواهد شد و دست‌کم در حاشیه قرار خواهد گرفت.
متاسفانه این نگرانی درست بوده و اکنون که سال‌ها از تشکیل وزارت ورزش و جوانان می‌گذرد، باید اذعان کنیم که اصلی‌ترین دغدغه مسئولان این وزارتخانه، همان مواردی است که در سازمان تربیت بدنی سابق مورد توجه بودند و از آنچه در «سازمان ملی جوانان» مورد توجه بوده، اکنون خبری نیست.
واقعیت این است که جوانان را نمی‌توان در ورزش و فعالیت‌های تربیت بدنی خلاصه کرد. هم جوانان طیفی بزرگ‌تر از ورزشکاران را تشکیل می‌دهند و هم مسائل مبتلابه آنان، بسیار گسترده‌تر از آن است که بتوان در قالب بخشی از یک وزارتخانه، به ساماندهی آنها پرداخت.
«شورای عالی جوانان» و سپس «سازمان ملی جوانان»، تنها محلی برای شناسایی مسائل و مشکلات نسل جوان و ساختاری برای یافتن راه‌های حل این معضلات بوده‌اند والا تامین نیازهای این نسل، کار تمام‌وقت کلیه وزارتخانه‌هایی است که در کشور فعالند. واقعاً کدام وزارتخانه را می‌توان نشان داد که فعالیت‌هایش به حل مشکلات و معضلات نسل جوان جامعه مربوط نیست؟
جوانی طبق تعریف کلاسیک، از زمانی شروع می‌شود که بلوغ جنسی در فرد مشاهده می‌شود و پایان آن مربوط به وقتی است که تکلیف مسئله شغل، ازدواج و تحصیل، روشن شده باشد. در کشور ما به دلیل برخی ملاحظات، شاهد بلوغ زودرس در فرزندان خود هستیم و از آن طرف به دلیل محدودیت‌های خانواده و دولت‌ها، معضلات مرتبط با اشتغال، تحصیل و ازدواج هم بسیار دیر به سامان می‌شوند. بنابراین می­‌توان جمعیت میان ۱۲ تا ۳۰ سال کشور را جوانان این جامعه تلقی کرد که جمعیت اصلی کشور را شامل می­‌شود.
در سال‌هایی که سازمان ملی جوانان به صورت مستقل فعالیت می‌کرد، پژوهش‌های زیادی درباره گرایش‌های روحی و روانی، نیازهای مادی، پرسش‌های ذهنی و اساسا وضعیت نسل جوان جامعه ایرانی صورت گرفت که می‌توانست مبنای برنامه‌ریزی همه‌جانبه برای جوانان باشد. در دولت نهم و دهم، نقش این نهاد در عمل تضعیف شد و از مجموعه مطالعات صورت گرفته قبلی، برای برنامه‌ریزی استفاده نشد. با تشکیل وزارت ورزش و جوانان هم بهای اصلی به ورزش داده شد و کار برنامه‌ریزی برای حل مشکلات نسل جوان جامعه مغفول ماند.
از مجموع مطالعات صورت گرفته در مورد جوانان، معلوم می‌شود که آنان، یک دسته «مسأله» دارند که باید حل شود و یک سلسله «سؤال» دارند که باید به آنها پاسخ داده شود. وزارت ورزش و جوانان در دور جدید فعالیت خود باید به هر دو معضل فوق توجه جدی نشان دهد یعنی هم برای حل مسأله‌های نسل جوان به کمک وزارتخانه‌های دیگر چاره‌اندیشی کند و هم به سؤالات تلنبار شده اعتقادی، فکری و سیاسی آنان جواب دهد.
این کار با در حاشیه قرار دادن بخش جوانان در وزارتخانه مذکور شدنی نیست بلکه باید عمده بودجه و امکانات و فرصت مدیران و کارشناسان آن وزارتخانه به مقوله جوانان تمرکز یابد و حتی توجه به ورزش هم به عنوان تنها یک راه‌حل برای مشکلاتی تلقی شود که کارشناسان و صاحبنظران در مطالعات مرتبط با نسل جوان، مورد شناسایی قرار داده‌اند.

تذکر: قسمتهای قرمز در روزنامه ایران چاپ نشد.

Share and Enjoy

رسم و رویه تخریب هاشمی

روزنامه ایران / سه‌شنبه ۲۳ مهر ۹۲

در چند روز اخیر و به دنبال بازنشر خاطرات مربوط به ۳۰ سال قبل آیت‌الله هاشمی رفسنجانی، موجی از موافقت و مخالفت در سطح نخبگان و رسانه‌ها برانگیخته شد. بدون هر مقدمه‌چینی، چند نکته مهم شایان یادآوری است:
۱- خاطرات مذکور مربوط به حدود ۳۰ سال قبل است. به گفته آقای هاشمی، در آن زمان امام خمینی با پخش نشدن شعار «مرگ بر امریکا» در صدا و سیما موافقت کردند ولی برای عملی شدن آن، زمانی تعیین نشد و در عمل هم پخش این شعارها کم شد اما این گونه نبود که پخش آن از صدا و سیما کاملاً قطع شده باشد. در سطح جامعه هم که اساساً تغییری در محتوای شعارهای مردم ایجاد نشد.
۲- این خاطرات آقای هاشمی رفسنجانی مربوط به سال‌های ۶۲ و ۶۳ است که اولین بار حدود ۶ سال قبل منتشر شد و در همان زمان هم واکنش‌های مثبت و منفی را به همراه داشت. خاطرات مذکور بعدها هم در اشکال مختلف بازنشر شد اما اخیراً برخی از آقایان در سایت خبری ایشان، در شرایطی که مذاکره با دولت‌های غربی برای حل مسائل هسته‌ای و تحریم‌های ظالمانه در جریان است، تصور کردند که انتشار این سخنان می‌تواند کمکی برای دولت و زمینه‌ساز ایجاد رابطه بهتر میان ایران و امریکا بشود. بر همین اساس، این خاطرات دوباره برجسته‌ شد و البته به دلیل وضعیت سیاسی موجود، بیش از گذشته سر و صدا کرد.
۳- برخی از کسانی که از مدت‌ها قبل تعارض اصلی خود را در داخل کشور، شخصیت و مواضع آیت‌الله هاشمی رفسنجانی قرار داده‌اند، با بازنشر این خاطرات، گمان کردند که فرصت تازه‌ای برای حمله به وی و نیز ناکام کردن مذاکرات دولت آقای روحانی فراهم آمد و به همین دلیل، با استناد به نظرات صریح حضرت امام، سعی کردند که به مواضع آقای هاشمی حمله کنند. طبعاً استناد به این خاطرات، یک بهانه‌جویی آشکار بود زیرا هاشمی رفسنجانی، نه مدعی مخالفت امام خمینی با اصل این شعار شد و نه ایجاد رابطه را به حضرت امام نسبت داد.
۴- دخالت حمید انصاری در این ماجرا به عنوان مسئول نهادی که کارش جلوگیری از تحریف سخنان و مواضع امام خمینی است، می‌توانست پایان خوبی بر این ماجرا باشد. ایشان تصریح کرد که آقای هاشمی، منبع معتبری برای نقل این گونه خاطرات است ولی مطابق متن صریح این خاطرات، موضوع صرفاً به حذف شعار مرگ بر امریکا در صدا و سیما مربوط است والا امام خمینی در قبال امریکا، مواضع روشنی دارد و نمی‌توان به ایشان امر مخالفی را نسبت داد و آقای هاشمی هم چنین نکرد. ایشان توضیح دادند که مسأله درخواست آقای هاشمی از امام برای تجدیدنظر در رابطه میان ایران و امریکا هم اساساً از سوی امام بی‌پاسخ ماند و خود امام هم مخالف رابطه بود.
۵- در یکی دو روز گذشته صدا و سیما در قالب یک برنامه وارد این ماجرا شد و با عبور از مرز انصاف و اعتدال سعی کرد کار نیمه‌تمام برخی افراطیون در حمله به آقای هاشمی را کامل کند. در این برنامه با اشاره به مضامین سخنان حمید انصاری، سعی شد مواضع امام در ضدیت با امریکا برجسته شده و حتی برخی از آنها در پاسخ به آقای هاشمی رفسنجانی جلوه داده شود. در حالی که قطعاً حضرت امام پاسخ نامه خصوصی آقای هاشمی را در یک سخنرانی علنی نمی‌دهند و با یار نزدیک و معتمد خودشان، همان برخوردی را نمی‌کنند که با دیگران دارند. سخنان امام، بیشتر ناظر بر مواضع کسانی بود که به صورت علنی خواستار عادی کردن رابطه با امریکا بوده‌ و در آن شرایط، جمهوری اسلامی را در ایجاد دشمنی امریکا مقصر جلوه می‌دادند.
۶- کار صدا و سیما در حمله به هاشمی تکرار و تداوم رویه بی‌اخلاقی گذشته بوده و قابل توجیه نیست. در چند سال گذشته این رسانه گاهی چنان در هجمه به شخصیت‌های برجسته نظام بی‌پروا عمل می‌کرد که فراموش می‌کرد که آنها چه جایگاهی نزد امام خمینی و رهبری داشته و چه مسئولیت‌هایی در نظام دارند. عجیب است که از این تریبون هنوز هم با دلیل و بی‌دلیل به ایشان می‌تازند و فرصت دفاع هم نمی‌دهند. البته خوشحالیم که هاشمی مناسبات خودش با دیگران را بر اساس اصول خود تنظیم کرده نه بر اساس برخورد آقایان و به همین دلیل، در این باره هم اعلام موضع کرده و از انتشار مجدد این خاطرات در این روزها، انتقاد کرده است.

Share and Enjoy

چشم امید احزاب به مساعد شدن فضای سیاسی

روزنامه ایران / دوشنبه ۲۲ مهر ۹۲

 در اظهارات روزهای اول دکتر روحانی پس از انتخاب شدن به ریاست جمهوری، مضامینی وجود داشت که برخی آن را به معنای مخالفت ایشان با تحزب تفسیر کردند اما بیشتر به نظر می‌رسد که ایشان در مقام توصیف و آسیب‌شناسی تحزب و فعالیت‌های احزاب سیاسی بودند و بارها با به کار بردن تعبیر «متأسفانه»، نشان دادند که از این وضعیت راضی نیستند. این واقعیت را نمی‌توان انکار کرد که متأسفانه احزاب سیاسی دارای جایگاهی برجسته و محوری در ساختار نظام سیاسی کشور نیستند و به همین دلیل، به عنوان اصلی‌ترین نهادی که در جریان چرخش قدرت میان نخبگان سیاسی، باید نقش بازی کند، شناخته نمی‌شوند. هنوز کم نیستند نهادها و گروه‌های مرجع اجتماعی که بیش از احزاب سیاسی، در جابه‌جایی سیاستمداران نقش دارند و کارکرد حزبی آنان بیش از احزاب رسمی است. بخشی از این واقعیت به پیشینه تاریخی و فرهنگ سیاسی خاص جامعه ایرانی باز می‌گردد اما بخشی از آن هم ریشه در ناکارآمدی سازوکار تحزب در کشور ما و نیز ناتوانی فعالان حزبی دارد.
احزاب سیاسی کشور ما عمدتاً فصلی هستند یعنی در زمان انتخابات، دیده می‌شوند و فعالیت می‌کنند و در بقیه ایام، از صحنه غایبند. همچنین بسیاری از آنان به عنوان احزاب دولتی شهره‌اند زیرا به هنگام حاکمیت دولتی خاص و با حمایت همان دولت، تأسیس شدند. بسیاری از این احزاب در حد داشتن دفتر مرکزی در تهران فعالیت می‌کنند و از داشتن شاخه‌های استانی و شهرستانی محرومند. کم نیستند احزابی که به صورت محافل قدرت در آمده‌اند و فاقد تشکیلاتی منظم و فراگیر هستند. تربیت کادرهای سیاسی مورد نیاز و مدیران کارآمد، به صورت جدی در دستور کار بسیاری از این احزاب سیاسی قرار ندارد و در تهیه برنامه‌های مدون اداره کشور، ناتوانند. برای فعال شدن احزاب سیاسی در کشور، چند نکته زیر قابل تأمل است:
اول – مسئولان باید با توجه به دستاوردهای متعدد احزاب سیاسی برای نظام، به مفید بودن فعالیت احزاب سیاسی معتقد بشوند و برای رونق بازار تحزب تلاش کنند.
دوم – احزاب سیاسی همسو با یکدیگر، مذاکره و همفکری برای رسیدن به چند حزب سراسری در کشور را آغاز کنند و به جای تکثر و تعدد احزاب سیاسی همسو، با ادغام و ائتلاف و یکی شدن بسیاری از این احزاب، راه را برای ایجاد حزب واحد قدرتمند در هر یک از جبهه‌های سیاسی موجود هموار سازند.
سوم – قانون جرم سیاسی در اسرع وقت تهیه و تصویب و اجرا شود تا رسیدگی به تخلفات احزاب هم در چارچوب همان قانون، شدنی باشد. متأسفانه امروز به دلیل نبودن قانون جرم سیاسی، حتی با تخلفات احتمالی احزاب سیاسی قانونی هم به عنوان یک جرم امنیتی مواجه می‌شویم که اصلاً منطقی نیست.
چهارم – احزاب سیاسی موجود – و چه بهتر پس از متحد و یکی شدن احزاب همسو – باید به افزایش توان انسانی، آموزش درون تشکیلاتی، عضوگیری گسترده و کادرسازی، تدوین برنامه، ایجاد شعب در سراسر کشور و فعالیت در طول سال، توجه جدی نشان دهند تا از فصلی و محلی و محدود بودن فعالیت‌های خود خارج شوند.
سرانجام آن که احزاب و گروه‌ها در وضعیت کنونی، چشم‌انتظار مساعد شدن فضای سیاسی کشور برای گسترش فعالیت‌های قانونی خود هستند و صحبت‌هایی که این روزها در جراید درباره از سرگیری احتمالی فعالیت برخی از احزاب سیاسی منتشر شده، نویدبخش جان گرفتن دوباره احزاب در کشور است.

Share and Enjoy

دولت جدید و مقوله حقوق بشر

روزنامه ایران / یکشنبه ۲۱ مهر ۹۲

در خبرها آمده است که میرتاج‌الدینی معاون احمدی‌نژاد در اجرای قانون اساسی در نامه‌ای خطاب به دکتر حسن روحانی، ضمن تشریح کارهای انجام شده در این معاونت، دو پیشنهاد مشخص را به رئیس جمهوری در حوزه اجرای قانون اساسی ارائه کرده است: اول این که معاونت اجرای قانون اساسی، در ساختار ریاست‌جمهوری حفظ شود و با واگذاری دبیری هیأت عالی نظارت به این معاونت، جایگاه آن ارتقا یابد. دوم این که با تغییر عنوان معاونت به «معاونت اجرای قانون اساسی و حقوق بشر»، سیمای دولت یازدهم و جمهوری اسلامی در سطح بین‌المللی در جهت دفاع از حقوق بشر، برجسته‌تر شود. این موارد در میان همه محورهایی که تاکنون از سوی مدیران سابق به رئیس جمهوری جدید پیشنهاد شده است، بهترین هستند و باید مورد توجه رئیس جمهوری قرار بگیرند.
مطابق اصل ۱۱۳ قانون اساسی،‌ رئیس جمهوری مسئول اجرای قانون اساسی است و این مسئولیت با هیچ تفسیری از قانون اساسی، قابل سلب کردن نیست. برخی این اصل را به گونه‌ای تفسیر می‌کنند که گویی رئیس جمهوری فقط مسئول اجرای قانون اساسی در حیطه اختیارات دولت و قوه مجریه است در حالی که همه قوا از این نظر، مسئول اجرای قانون اساسی هستند اما همین که در مورد رئیس جمهوری، این مسئولیت تصریح شده اما درباره بقیه قوا چنین امری مشاهده نمی‌شود، خود دلیل بارزی بر این مدعاست که مسئولیت اجرای قانون اساسی با رئیس جمهوری است و ایشان می‌تواند در مورد عدم اجرای قانون اساسی در تمامی حوزه‌ها، پیگیر باشد، تذکر بدهد، توضیح بخواهد و به مردم هم گزارش سالانه ارائه کند.
برخی با تکیه بر اصل تفکیک قوا، چنین مدعی می‌شوند که رئیس جمهور نمی‌تواند در زمینه اجرای قانون اساسی، وارد حریم قوای دیگر شود در حالی که با ملاحظه یک نکته اساسی، این مسأله رنگ دیگری به خود می‌گیرد. باید تمایزی ظریف میان «اجرا کردن» و «اجرا شدن» قانون اساسی قائل شد تا رئیس جمهوری بدون آن که وارد حریم اجرایی قوای دیگر بشود، بتواند مسئولیت خودش را در اجرای قانون اساسی، پی بگیرد. در واقع رئیس جمهوری مسئول «اجرا کردن» همه اصول قانون اساسی نیست اما مسئول «اجرا شدن» همه آن می‌تواند باشد. موید این ادعا، مواد ۱۳ تا ۱۶ «قانون تعیین حدود وظایف و اختیارات و مسئولیت‌های ریاست جمهوری اسلامی ایران» (مصوب آبان ۱۳۶۵) هستند که به تأیید شورای نگهبان هم رسید و نشان می‌دهد رئیس جمهور نسبت به اجرا شدن قانون اساسی در حیطه‌هایی غیر از قوه مجریه هم مسئولیت دارد، به ویژه ماده ۱۵ که بر اساس آن «به منظور اجرای صحیح و دقیق قانون اساسی، رئیس جمهور حق اخطار و تذکر به قوای سه‌گانه کشور را دارد».

نکته مهم دیگر، توجه ویژه به مسأله «حقوق بشر» از سوی دولت و رئیس جمهوری است. اجرای دقیق قانون اساسی بخصوص در فصل مربوط به حقوق ملت، خودبه‌خود به رعایت بسیار گسترده و مناسب حقوق بشر می‌انجامد اما توجه خاص به این عنصر، می‌تواند منجر به رعایت عدالت اجتماعی و حقوق اقلیت‌ها و تثبیت آزادی‌های مدنی و عملی شدن حقوق شهروندی شود. این ماییم که باید مدافع حقوق بشر در سراسر دنیا باشیم و ارزش‌های انسانی دین خود را در همه جا، فریاد کنیم. توجه به این پیشنهادها از سوی رئیس جمهوری، هم بیانگر توجه ایشان به حقوق شهروندان است و هم مسیر اجرای قانون اساسی را هموارتر می‌کند و هم نشان خواهد داد که دولت تدبیر و امید، نظرات خوب و عقلانی را مورد توجه قرار خواهد داد ولو آن که از سوی کارگزاران دولتی باشد که در غالب حوزه‌های اقتصادی و سیاسی و بین‌المللی، میراثی بس تلخ برای دولت وی به یادگار گذاشته است.

Share and Enjoy

صفحه 5 از 23« بعدی...34567...1020...قبلی »